Panik Atak Geçiriyorum, Ne Yapmalıyım?
Son birkaç aydır aniden başlayan ve beni çok korkutan ataklar yaşıyorum. Göğsümde ağrı, nefes alamama hissi, kalbimin yerinden fırlayacakmış gibi atması ve ölecekmişim hissi geliyor. Bu ataklar genellikle hiç beklenmedik anlarda, hatta bazen uykudayken bile oluyor. Acaba panik atak mı geçiriyorum? Bu durumla nasıl başa çıkabilirim, ne yapmam gerekiyor?

Murat BİLİM Psikolog
Yaşadığınız belirtileri dinlediğimde, bunların panik atak ile uyumlu olduğunu söyleyebilirim. Panik atak, aniden başlayan ve genellikle 10-30 dakika içinde doruk noktasına ulaşan yoğun korku veya rahatsızlık nöbetidir. Göğüs ağrısı, çarpıntı, nefes darlığı, boğulma hissi, baş dönmesi, ölüm korkusu gibi hem fiziksel hem de zihinsel belirtilerle kendini gösterir. Sizin de tarif ettiğiniz gibi, çoğu zaman 'beklenmedik' anlarda ortaya çıkması tipik bir özelliğidir. Öncelikle şunu bilmenizi isterim: Panik atak geçirmek, fiziksel olarak size zarar vermez ve ölümcül değildir. Vücudunuzun 'savaş ya da kaç' tepkisinin aşırı ve uygunsuz bir şekilde tetiklenmesidir.
Panik atakla başa çıkmanın ilk adımı, onu tanımak ve anlamaktır. Atak sırasında yaşadığınız belirtiler aslında vücudunuzun tehdit altında olduğunu düşünerek verdiği normal fizyolojik tepkilerdir; sadece gerçek bir tehdit olmadığı halde ortaya çıkıyorlar. Nefes alamama hissi geldiğinde, bunun geçici olduğunu ve birkaç dakika içinde azalacağını kendinize hatırlatın. O anda yapabileceğiniz en etkili şeylerden biri, nefesinizi yavaşlatmaya çalışmaktır. 4 saniye nefes alın, 2 saniye tutun ve 6 saniyede yavaşça verin. Bu, bedeninizin alarm sistemini sakinleştirmeye yardımcı olur. Bulunduğunuz ortamda güvende olduğunuzu, bunun bir atak olduğunu ve geçeceğini zihninize tekrarlayın.
Panik ataklar tekrarlayıcı hale gelirse ve 'bir daha atak geçirirsem' korkusuyla günlük hayatınızı etkilemeye başlarsa, bu durum 'panik bozukluk' olarak adlandırılabilir. Bu noktada, profesyonel destek almak oldukça önemli ve etkilidir. Psikoterapi, özellikle Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT), panik atak ve panik bozukluk tedavisinde altın standart olarak kabul edilir. Terapi sürecinde, ataklara yol açan düşünce kalıplarınızı fark edip değiştirmeyi, atak belirtileriyle korkmadan baş edebilmeyi ve kaçındığınız durumlara yavaş yavaş yeniden girebilmeyi öğrenirsiniz. Gerektiğinde bir psikiyatri hekimi değerlendirmesi ile ilaç desteği de tedavi planına eklenebilir.
Son olarak, düzenli yaşam tarzının önemini vurgulamak isterim. Düzenli uyku, kafein ve alkol gibi tetikleyicilerden mümkün olduğunca kaçınma, dengeli beslenme ve hafif tempolu düzenli egzersiz (yürüyüş, yüzme gibi) bedeninizin genel stres seviyesini düşürerek panik ataklara yatkınlığı azaltabilir. Unutmayın, panik atak yönetilebilir bir durumdur ve doğru destekle atak sıklığı ve şiddeti büyük ölçüde azalır, hatta tamamen kontrol altına alınabilir. Yaşadıklarınızı ciddiye alıp bu konuda araştırma yapmanız ve yardım arayışında olmanız, atılması gereken çok doğru bir ilk adım.