6 yaşındaki yeğenimin babası vefat etti bu konuda destek alabilirmiyiz?
Merhaba, 6 yaşındaki yeğenimin babası geçen ay beklenmedik bir şekilde vefat etti. Ona nasıl destek olacağımız konusunda bir bilgimiz yok ve endişeliyiz. Son zamanlarda oyun oynamayı bıraktı, sürekli kabus görüyor ve “Babam gelecek mi?” diye sorup duruyor. Bazen öfke nöbetleri geçiriyor veya tamamen içine kapanıp hırçınlaştı. Bu durum bizi çok korkutmaya başladı ve çok çaresiz hissediyoruz. Çocuklarda ölüm ve kayıp sonrası travma belirtileri nelerdir ve bu süreçte ona nasıl yaklaşmalıyız? Ne söylemeliyiz, ne yapmalıyız? Bize yardımcı olabilir misiniz? Sizden randevu alabilir miyiz?
Murat BİLİM Psikolog
Bir kaybın ardından, özellikle de çocuklar için, bu tür duygusal ve davranışsal tepkiler oldukça yaygındır ve anlaşılabilirdir. 6 yaş, soyut kavramların henüz tam olarak anlaşılmadığı, ölümün geri dönüşü olmayan bir durum olduğunun kavranmasının zor olabileceği bir dönemdir. Yeğeninizin gösterdiği belirtiler -oyun isteksizliği, kabuslar, tekrarlayan sorular, öfke nöbetleri ve içe kapanma- kayıp sonrası yaşanan yoğun stresin doğal yansımaları olabilir.
Çocuklara bu süreçte destek olurken en önemli noktalardan biri, açık, dürüst ve yaşına uygun bir dil kullanmaktır. "Babam öldü" gibi net ifadeler, belirsiz ve soyut açıklamalardan (örneğin "uzun bir yolculuğa çıktı") daha az kafa karıştırıcıdır. Onun sorularını sabırla ve sakinlikle yanıtlamak, aynı soruyu defalarca sorması durumunda bile tutarlı kalmak güven verici olacaktır. Duygularını ifade etmesi için alan açın; resim yapmak, oyun oynamak veya hikaye anlatmak, kelimelerle ifade edemediği duyguları dışa vurmasına yardımcı olabilir. Rutinlere mümkün olduğunca bağlı kalmak (yemek, uyku, okul saatleri) da belirsizlik duygusunu azaltarak ona bir güvenlik hissi sağlayacaktır.
Kendi üzüntünüzü ve duygularınızı saklamaya çalışmak yerine, onun yanında da üzgün olabileceğinizi, ağlayabileceğinizi göstermeniz, duyguların normal olduğunu öğretmek açısından değerlidir. Ancak, aşırı yoğun duygusal tepkilerinizi onun önünde sergilememeye özen göstermek de önemlidir. Ona sevginizin ve ilginizin devam ettiğini, yanında olduğunuzu fiziksel temasla (sarılma, el tutma) ve sözlerle sık sık hatırlatın. Babası hakkında anılarını paylaşmasına, onu hatırlamasına izin verin.
Son olarak, yeğeninizin hissettiği olumsuzluklar şiddetleniyor, çok uzun sürüyor (birkaç aydan fazla) veya günlük yaşamını (okula gitme, yemek yeme, uyuma) ciddi şekilde aksatıyorsa, bu durumda bizden destek alabilirsiniz. Psikolog desteği, çocuğun yaşına uygun yaklaşımla bu kayıp sürecini iyi bir şekilde yönetmesine ve travmatik etkilerin kalıcı olmamasına yardımcı olacaktır.
Psikolog Murat Bilim Sorunuza Özel Bunları Önerdi
Uzmanınız bu konuyla ilgili faydalı bulacağınız kaynakları sizin için seçti.
