- Vajinismus (İlişkiye girememe): Cinsel ilişki sırasında kadının vajen kaslarını refleks olarak (istemsiz bir biçimde) kasması sonucunda cinsel birleşmenin hiç olamaması ya da çok zor gerçekleşmesi durumudur.
- Cinsel İsteksizlik (Frijidite): Yeterli cinsel uyarı olmasına rağmen kadının cinsel arzu duymaması durumudur.
- Orgazm Olamama (Anorgazmi): Sürekli ve tekrarlayan bir biçimde cinsel birleşmeyle orgazm olamama ya da çok nadiren olma sorunudur. Bazı kadınlar hayatları boyunca hiç orgazm olmamışken, bazısı çok nadiren olabilmiştir. Bazı kadınlar mastürbasyonla orgazm olabilir ama cinsel birleşme sırasında orgazm olamazlar. Bazı kadınlar ise hiç mastürbasyon yapmamışlardır. Mastürbasyonla orgazm olabilen kadınların olmayanlara göre daha kısa zamanda problemleri çözülür.
- Cinsel Tiksinti: Sürekli olarak ya da yineleyici bir biçimde, cinsel ilişkiye ya da cinsellikle ilgili her şeye ya da bazı şeylere karşı şiddetli bir “iğrenme ve tiksinme” duygusuyla rahatsızlık hissedilmesi, “bulantı ve kusma yaşanması” ve bu nedenle cinsel temastan kaçınılmasıdır.
- İlk Gece Korkusu: Cinsel ilişkiye girerken paniğe kapılarak yoğun bir korku duyma ve bu korkunun sonucunda kasılarak, istemsiz olarak, girişin engellemesidir. Buradaki korku tamamen istem dışı ortaya çıkar. Bu durum bazen kişiye anlatılanların etkisiyle ortaya çıkabileceği gibi bazen de kişinin yaşadığı cinsellikle ilgili olumsuz yaşantıların sonucunda oluşabilir. Kişinin kendi yaşamadığı, tanık olduğu olaylar da kişiyi bu duruma getirebilir.
Kadınlarda Cinsel Problemler Hakkında Merak Edilenler
Kadınlarda sık görülen cinsel işlev bozuklukları arasında cinsel istek/arzu bozuklukları (hipoaktif cinsel istek bozukluğu), uyarılma bozuklukları, orgazm bozuklukları (anorgazmi) ve cinsel ağrı bozuklukları (vajinismus, disparoni) yer alır. Bu sorunlar fizyolojik, psikolojik, ilişkisel veya sosyokültürel faktörlerden kaynaklanabilir.
Cinsel isteksizlik; hormonal dengesizlikler (örneğin menopoz), kronik hastalıklar, bazı ilaçların yan etkileri, depresyon, kaygı, stres, ilişki çatışmaları, geçmiş travmatik deneyimler veya kültürel/ dini baskılar gibi çok çeşitli fiziksel ve psikolojik nedenlerle ortaya çıkabilir. Altta yatan nedeni belirlemek için kapsamlı bir değerlendirme gerekir.
Evet, vajinismus genellikle oldukça başarılı bir şekilde tedavi edilebilen bir durumdur. Tedavi süreci genellikle psikoterapi (özellikle bilişsel davranışçı terapi ve cinsel terapi), vajinal kas kontrolünü sağlamaya yönelik özel egzersizler (dilatör kullanımı gibi) ve gerektiğinde çift terapisi ile ilerler. Doğru profesyonel destekle çözüm oranı yüksektir.
Orgazm olamama durumu kişide belirgin bir sıkıntıya, strese veya ilişki problemlerine yol açıyorsa, bir uzmandan yardım almak önemlidir. Ayrıca, daha önce orgazm olabilen bir kadında bu yetinin aniden kaybolması veya her türlü uyarıya (partnerli, mastürbasyon) rağmen hiç orgazm olamama durumu da profesyonel değerlendirme gerektirir.
İlk adım genellikle bir kadın hastalıkları ve doğum uzmanına (jinekolog) başvurmaktır; fiziksel nedenlerin (hormonal, anatomik) araştırılması gerekir. Fiziksel bir neden bulunamazsa veya sorun psikolojik/ilişkisel kökenliyse, bu alanda eğitim almış bir klinik psikolog veya psikiyatristten cinsel terapi desteği almak en uygun yoldur. Sorun çift dinamiklerinden kaynaklanıyorsa çift terapisi de önerilebilir.
Tedavi edilmeyen cinsel problemler, ilişkide hayal kırıklığı, öfke, suçluluk, özgüven kaybı ve iletişim kopukluğuna yol açabilir. Cinsellikten kaçınma, yakınlık kurmada zorluk ve ilişki doyumunun azalması sık görülür. Bu sorunlar sadece cinsel hayatı değil, ilişkinin genel kalitesini ve eşlerin ruh sağlığını da olumsuz etkiler. Bu nedenle sorun ertelemeden ele alınmalıdır.