Kızım konuları biliyor ama sınavda yapamıyor, nasıl yardımcı olursunuz?
Merhaba, ben Mersin’de yaşıyorum ve kızımın sınav kaygısı konusunda endişeliyim. Evde konuları gayet iyi biliyor, soruları rahatlıkla çözüyor ama deneme sınavında donup kalıyor. Bildiği soruları yapamıyor, ellerinin titrediğini, nefesinin sıkıştığını söylüyor. Bu durum hem onun özgüvenini bozuyor hem de beni çaresiz hissettiriyor.Onun için çok emek verdik, destek olmaya çalışıyorum ama sınav anında yaşadığı bu panik için ne kadar konuşsamda işe yaramıyor. Sınav kaygısı için Mersin’de neler yapabiliriz? Bu durumun üstesinden gelmesi için ona nasıl bir yol gösterebilirim? Sınavda bildiklerini yapamama korkusunu nasıl yenebilir?

Murat BİLİM Psikolog
Sınav kaygısı, özellikle akademik başarısı yüksek öğrencilerde sıkça karşılaşılan bir durumdur. Konulara hakim olsa da, sınav anında yoğun stres, bedensel tepkiler (titreme, nefes darlığı) ve olumsuz düşünceler ('ya yapamazsam', 'her şeyi unuttum') performansı ciddi şekilde etkileyebilir. Kızınızın evde rahatken sınavda 'donup kalması', kaygının bilişsel ve fizyolojik boyutlarının bir araya gelmesinden kaynaklanıyor olabilir.
Kızınıza bu süreçte yardımcı olmak için atabileceğiniz bazı somut adımlar var. Öncelikle, onunla bu kaygıyı açıkça konuşurken kaygısını küçümsemeden, kızmadan; 'Bunu sen de yapabilirsin' demek yerine, 'Bu hissin normal olduğunu ve birçok öğrencinin benzer şeyler yaşadığını biliyorum' şeklinde yaklaşmak daha güven verici olacaktır. Kaygıyı yönetmek için basit nefes egzersizleri (4-7-8 tekniği gibi) veya sınav anında uygulayabileceği '5-4-3-2-1' gibi duyusal farkındalık tekniklerini öğrenmesi, panik anında dikkatini dağıtıp sakinleşmesine yardımcı olabilir.
Ayrıca, sınav ortamını evde prova etmek faydalı olabilir. Belirli bir süre tutarak, sessiz bir ortamda deneme sınavları yapmak, gerçek sınav koşullarına alışmasını sağlayabilir. Sınav stratejileri üzerine çalışmak da önemlidir; örneğin, sınavda önce en iyi yapabildiği sorulardan başlamak, zamanı bölümlere ayırmak ve zor bir soruyla karşılaştığında geçip sonra dönmek gibi teknikler kontrol duygusunu artırabilir. Olumsuz otomatik düşünceleri ('Yapamayacağım') fark edip, onları daha gerçekçi ve olumlu ifadelerle ('Zorlanabilirim ama elimden geleni yapacağım') değiştirmeye yönelik çalışmalar da kaygıyı azaltmada etkilidir.
Tüm bu yöntemlere rağmen, eğer kızınızın kaygısı günlük hayatını ve akademik işlevselliğini ciddi şekilde etkilemeye devam ediyorsa, bu konuda bizden profesyonel destek almayı düşünmenizi öneririm. Özellikle Mersin'de okullardaki rehberlik servisleri veya özel psikolojik danışmanlık merkezleri, sınav kaygısıyla başa çıkmada bilişsel davranışçı terapi gibi kanıta dayalı yöntemlerle etkili destek sağlayabilirler. Unutmayın, sınav kaygısı yardımla aşılabilir bir zorluktur ve sizin şefkatli ve sabırlı desteğiniz bu yolculukta onun için en değerli kaynaktır.
Psikolog Murat Bilim Sorunuza Özel Bunları Önerdi
Uzmanınız bu konuyla ilgili faydalı bulacağınız kaynakları sizin için seçti.