Narsisizm yatkınlığı

Narsisizm yatkınlığı, bireyin narsisistik kişilik özelliklerini (büyüklenme, hayranlık ihtiyacı, empati yoksunluğu) sergilemeye yatkın olması durumudur. Bu yatkınlık, klinik bir bozukluk olan narsisistik kişilik bozukluğu (NKB) tanısı için bir risk faktörü olabilir, ancak her yatkınlık tanıya dönüşmez. DSM-5’te NKB, kişilik bozuklukları kategorisinde yer alır.

Belirtileri / Özellikleri

Narsisizm yatkınlığı olan bireylerde sıklıkla abartılı bir öz-önem duygusu, başarı ve güç hayalleri, sürekli hayranlık beklentisi, başkalarının duygularını anlamada güçlük, kibirli ve ukala tavırlar gözlenir. Eleştiriye aşırı duyarlılık, kıskançlık ve başkalarını sömürme eğilimi de yaygındır.

Sebepleri / Mekanizması

Narsisizm yatkınlığının kökeninde genetik faktörler, erken dönem bağlanma sorunları, aşırı övülme veya ihmal edilme gibi çevresel etkenler yer alır. Psikanalitik kurama göre, sağlıklı bir benlik gelişiminin engellenmesi sonucu ortaya çıkar. Nörobiyolojik araştırmalar, empati ve ödül sistemleriyle ilişkili beyin bölgelerinde farklılıklar olduğunu göstermektedir.

Ne Zaman Profesyonel Destek Almalı

Narsisizm yatkınlığı, kişinin iş, sosyal veya özel yaşamında belirgin işlev bozukluğuna yol açıyorsa, sürekli çatışmalar yaşanıyorsa veya birey kendini mutsuz hissediyorsa bir ruh sağlığı uzmanına danışılması önerilir. Psikoterapi (özellikle psikodinamik veya bilişsel-davranışçı yaklaşımlar) bu özelliklerin yönetilmesine yardımcı olabilir.