Loneliness önceliği

Loneliness önceliği, bireyin yalnızlık duygusunu diğer duygusal ve sosyal ihtiyaçlarının önüne koyarak sürekli olarak bu duyguya odaklanması durumudur. Bu kavram, sosyal izolasyon ve yalnızlık araştırmalarında, kişinin yalnızlık hissini birincil sorun olarak algılaması ve diğer olumlu sosyal deneyimleri göz ardı etmesiyle tanımlanır. DSM-5 veya ICD-11’de doğrudan yer almasa da, depresyon ve sosyal anksiyete bozukluğu gibi durumlarla ilişkilendirilir.

Belirtileri / Özellikleri

Loneliness önceliği olan bireyler, sosyal etkileşimlerde yalnızlık duygusuna aşırı odaklanma, mevcut ilişkileri değersizleştirme, sürekli olarak yalnızlık temalı düşünceler, sosyal ortamlarda bile kendini yalnız hissetme ve diğer duygusal ihtiyaçları (ait olma, başarı, güven) ikinci plana atma eğilimi gösterir.

Sebepleri / Mekanizması

Bu durumun altında yatan mekanizmalar arasında, geçmişte yaşanan sosyal reddedilme deneyimleri, bağlanma stillerindeki güvensizlik, bilişsel çarpıtmalar (örneğin, ‘kimse beni anlamıyor’ gibi aşırı genellemeler) ve sosyal beceri eksiklikleri sayılabilir. Beyinde sosyal acıyı işleyen bölgelerin (örneğin, dorsal anterior singulat korteks) aşırı aktif olması da rol oynayabilir.

Ne Zaman Profesyonel Destek Almalı

Loneliness önceliği, günlük işlevselliği bozmaya başladığında, sürekli üzüntü veya umutsuzluk eşlik ettiğinde, sosyal ilişkilerden tamamen kaçınmaya yol açtığında veya depresyon, anksiyete gibi ek belirtiler ortaya çıktığında bir klinik psikoloğa danışılması önerilir.