Sırtınız, beliniz, karnınız, kollarınız, başınız… bedeninizin farklı yerleri sürekli ağrıyor mu? Sizde ağır bir hastalık olduğundan şüpheleniyorsunuz, ama hangi doktora gitseniz ‘sizde bir şey yok’ mu diyor.
Somotoform Bozukluk; Psikolojik bir grup bozukluğun adıdır. Belirleyici özelliği ‘Belirsiz Bedensel Rahatsızlıkardır’.
Nedeni belli olmayan belirsiz bedensel rahatsızlıkların görülme oranı tüm yaşam boyunca %’de 12’dir. Kadınlarda erkeklerden daha çok görülür.
Somatizasyon bozukluğunda kişinin bedeninin çok farklı yerinde çok sayıda belirsiz bedensel rahatsızlıklar olabilir. Sırtı ağrırken, bacaklarında kasılma olur, yüzü de şişmiştir sanki. Sağ kolunda karıncalanma olurken, beli ve kalçasında da ağrı vardır.
Ağrı Bozukluğu; Vücudun belli bölgesinde şiddetli ve sık sık aralıksız ağrılar olur. Başlangıçta bu ağrının nedeni de olabilir. Ama zamanla bu neden ağrıyı açıklamaya yetmez.
Başlangıçta bel fıtığı gibi nedenlere bağlı kişide ağrı olabilir, ama bu ağrı fıtık tedavi edilse de, ameliyat bile olsa devam eder. Ağrı artık fıtıkla açıklanamaz.
Hipokondriak bozuklukta kişi kanser gibi ağır bir hastalığı olduğuna inanır, hastane hastane dolaşır, her türlü tetkik yapılır, ama bir şey çıkmaz.
Bedensel rahatsızlıkları olanların öncelikle aile hekimlerine başvurmaları, onlardan tıbbi destek ve danışmanlık almaları gerekir. Bedensel rahatsızlığın nedeni bulunamazsa Psikolojik Destek iyi bir tercihtir.
Bilimsel araştırmalar nedeni belirsiz bedensel rahatısızlıklarda terapinin etkili olduğunu göstermektedir.
Nedensiz bedensel ağrılar mı yaşıyorsunuz Hakkında Merak Edilenler
Nedensiz bedensel ağrılar, tıbbi muayene ve tetkiklerle (kan testleri, görüntüleme vb.) fiziksel bir neden bulunamadığında, ağrılar stresli dönemlerde artış gösterdiğinde veya duygusal zorluklarla (kaygı, depresyon) birlikte ortaya çıktığında psikolojik kökenli olma ihtimali düşünülmelidir. Bu durumda bir psikolog veya psikiyatristten destek almak önemlidir.
Somatoform bozukluklar, kişinin yaşadığı fiziksel belirtilerin (ağrı, halsizlik, bulantı vb.) tıbbi bir hastalıkla tam olarak açıklanamadığı, ancak psikolojik faktörlerle (stres, duygusal çatışma, travma) yakından ilişkili olduğu bir grup psikolojik rahatsızlıktır. Bu belirtiler gerçektir ve kişi için ciddi bir sıkıntı kaynağıdır.
Öncelikle bir dahiliye uzmanına veya ilgili bölgeye yönelik bir uzmana (örn. nöroloji, romatoloji) başvurarak kapsamlı bir fiziksel muayeneden geçmek gerekir. Fiziksel bir neden bulunamazsa veya belirtiler psikolojik faktörlerle ilişkili görünüyorsa, bir psikolog veya psikiyatriste yönlendirilmeniz uygun olacaktır. Mersin'de bu konuda destek almak için bir psikolog ile görüşebilirsiniz.
Psikolojik kökenli ağrıların tedavisinde genellikle psikoterapi (özellikle Bilişsel Davranışçı Terapi - BDT) ve gerekli durumlarda psikiyatrik ilaç tedavisi birlikte kullanılır. Psikoterapi, ağrıyı tetikleyen stres, düşünce ve duygu kalıplarını anlamayı ve yönetmeyi hedefler. Gevşeme teknikleri, mindfulness ve yaşam tarzı değişiklikleri de tedavi planının önemli parçalarıdır.
Belirtiler kişiden kişiye değişmekle birlikte, sıklıkla şunları içerir: Vücudun farklı bölgelerinde gezici nitelikte açıklanamayan ağrılar, baş ağrısı, yorgunluk, baş dönmesi, sindirim sorunları (bulantı, şişkinlik), nefes darlığı ve çarpıntı. Bu belirtiler genellikle kroniktir (uzun sürelidir) ve kişinin günlük yaşamını önemli ölçüde etkiler.
Strese bağlı geçici gerginlik ağrıları zamanla azalabilir. Ancak, somatoform bozukluk gibi altta yatan psikolojik bir durum söz konusuysa, belirtiler genellikle kronikleşme eğilimindedir ve kendiliğinden geçmez. Profesyonel bir müdahale (psikoterapi ve/veya ilaç tedavisi) olmadan, belirtiler dalgalanmalar gösterse de tamamen ortadan kalkması zordur. Bu nedenle uzman desteği almak önemlidir.